Ali Şir Nevâyî

Ali Şir Nevâyî’nin yazdıklarında ve yaptıklarında elbette öncelikle onun dehasının, insanları hayrete düşüren zekası ile hafızasının, gördüğü eğitimin, yaşadığı çağda Türkistan’daki bilim ve sanat anlayışının çok önemli yerleri vardır ancak bütün bunlara ek olarak aile büyüklerinden ve geleneklerinden edindikleriyle mensup olduğu köklerden aldıklarının da göz ardı edilemeyecek düzeyde önemli olduğu bir gerçektir. Çünkü her sanatkâr ruh, bir gelenek içine doğar ve o geleneğe yeteneği ölçüsünde katkıda bulunur. Nevâyî’nin sahip olduğu aydın sorumluluğu ve ulus bilinci bize Balasagunlu Yusuf ile Kâşgarlı Mahmut’u anımsatır. Kısaca Türklüğün büyük bilgesi Ali Şir Nevâyî’yi Bilge Kağan, Bilge Tonyukuk, Kâşgarlı Mahmut, Balasagunlu Yusuf, Yesili Hoca Ahmet, Yunus Emre ile süregelen Türklük ve Türkçe bilinç zincirinin XV. Yüzyılda Türkistan’daki devamı, Türklüğü ve Türkçeyi geleceğe taşıyacak olan bu geleneğin önde gelen temsilcilerinden biri olarak değerlendirmek uygun olur.